Klaas Bakker en Bram Arts

Meer dan 500 kilometer riool, zo’n 120 gemalen en 15 tot 18 kilometer aan persleidingen. Onder de Noordoostpolder ligt een enorm netwerk waar we iedere dag gebruik van maken, meestal zonder erbij stil te staan. Klaas Bakker en Bram Arts van gemeente Noordoostpolder zorgen ervoor dat al dat water zijn weg vindt. Maar niet alleen de gemeente, ook inwoners kunnen helpen om het riool goed te laten werken. Zo zorgen gemeente en inwoners samen voor een goed functionerend riool, nu én in de toekomst.

HALLO, MAAK KENNIS MET…

Het woord is aan Klaas Bakker, specialist rioleringen en Bram Arts, specialist energie en technische installaties.

Gehighlighte tekst: Wie: Klaas Bakker en Bram Arts
Wat: Specialist rioleringen en specialist energie en technische installaties

Klaas werkt al achttien jaar bij gemeente Noordoostpolder en is specialist rioleringen. Hij zorgt voor inspecties, onderhoud en reparaties. Bram is specialist energie en technische installaties. Hij beheert onder andere de rioolgemalen. Hun werkzaamheden sluiten direct op elkaar aan: Klaas zorgt dat het water via het riool bij de gemalen komt, waarna Bram ervoor zorgt dat het verder wordt verpompt richting de waterzuivering. “Eigenlijk is het heel eenvoudig”, vertelt Bram. “Het riool is gemaakt voor de drie P’s: poep, plas en papier.”

30 kilometer per jaar onder de loep

Zo’n groot netwerk vraagt om goed onderhoud. Daarom wordt ieder jaar ongeveer 30 kilometer riool geïnspecteerd. Na het schoonmaken rijdt een klein camerawagentje door de leidingen. Zo ziet Klaas waar bijvoorbeeld scheuren of beschadigingen zitten en waar onderhoud nodig is. “Ons rioolstelsel functioneert goed”, vertelt Klaas. “Door regelmatig te kijken wat er onder de grond gebeurt, kunnen we onderhoud op tijd plannen.”

Samen omgaan met meer regenwater

Niet alleen het klimaat verandert, ook de manier waarop we wonen en leven. Toen een groot deel van het riool werd aangelegd, zag onze omgeving er anders uit. Tuinen waren vaker groen en regenwater kreeg meer ruimte om in de bodem te zakken. Tegenwoordig zijn tuinen vaker bestraat en wordt regenwater sneller afgevoerd via de straat naar het riool. Tegelijkertijd krijgen we vaker te maken met stevige buien, waarbij in korte tijd veel water valt.

Dat betekent dat het riool soms in korte tijd veel meer regenwater moet verwerken. Op sommige plekken in de polder blijft daardoor het regenwater langer in de straten staan. Ook kunnen wc’s gaan borrelen of putjes overlopen. “Ons riool functioneert goed”, vertelt Klaas. “Maar de omstandigheden zijn veranderd. Daar moeten we het systeem stap voor stap op aanpassen.”

We werken daarom aan het scheiden van afval- en regenwater. Bij werkzaamheden wordt waar mogelijk een apart regenwaterriool aangelegd. Zo blijft regenwater dichter bij de plek waar het valt. Bij de Europalaan wordt het regenwater binnenkort bijvoorbeeld afgevoerd richting het park bij Het Zwin.

Op plekken met een gescheiden rioolstelsel gaat regenwater vanuit de straatkolk rechtstreeks naar het oppervlaktewater. Wat in een putje verdwijnt, kan dus uiteindelijk in een sloot, vijver of park terechtkomen. Daarom is het belangrijk om geen afval of ander vuil in de putten op straat te gooien. Daarmee vervuilen we uiteindelijk onze eigen omgeving.

Ook rondom huis kunnen inwoners eraan bijdragen dat het riool het regenwater kan verwerken. Een groene tuin geeft regenwater de kans om in de bodem te zakken. En met een regenton vang je regenwater op voor gebruik in de tuin. Hierdoor heb je voor de planten minder schoon drinkwater nodig.

“Alles wat we lokaal kunnen vasthouden of vertragen, helpt”, legt Bram uit. “Zeker als er in korte tijd heel veel regen valt.” Het riool kan veel water verwerken. Door het regenwater te vertragen kunnen we samen zorgen voor droge voeten en dat het vuile water afgevoerd wordt.

Kleine keuzes maken verschil

Een goed werkend riool begint al bij wat er thuis door het putje verdwijnt. Het riool en de gemalen zijn in de basis gemaakt voor afvalwater en de drie P’s: poep, plas en papier. Toch komen Klaas en Bram onderweg soms heel andere dingen tegen.

Vet kan bijvoorbeeld afkoelen en zich ophopen in de leidingen. Vochtige doekjes blijven veel steviger dan toiletpapier en kunnen samen met vet een flinke massa vormen. “We hebben zelfs eens een schoen en kleding uit de pompen gehaald.” Voor Bram en zijn collega’s betekent dat soms een flinke klus om alles weer in beweging te krijgen. “Als iets eenmaal door het toilet of de gootsteen is verdwenen, is het uit het zicht”, vertelt Bram. “Maar voor ons begint het daar eigenlijk pas.”

Daarom maakt wat we thuis doen verschil. Frituurvet apart inleveren, vochtige doekjes, maandverband en tampons bij het restafval en het toilet gebruiken voor de drie P’s. Dit helpt om leidingen en pompen goed te laten werken. Zo zorgen gemeente en inwoners er samen voor dat het water zijn weg kan blijven vinden en we de storingskosten laag kunnen houden.

Samen zorgen voor het riool van morgen

Voor Klaas en Bram is juist die wereld achter het riool wat hun werk interessant maakt. Geen dag is hetzelfde. Klaas houdt zich bezig met alles wat nodig is om het riool goed te laten werken: van inspecties en onderhoud tot reparaties en nieuwe aansluitingen. Voor Bram zit het plezier vooral in de afwisseling. De ene week vraagt een rioolgemaal zijn aandacht, de volgende week is hij bezig met openbare verlichting of een beweegbare brug. “Het is allemaal techniek, maar iedere keer weer iets anders.”

Veel van hun werk gebeurt uit het zicht, terwijl we er iedere dag gebruik van maken. De gemeente blijft het riool inspecteren, onderhouden en aanpassen aan veranderende omstandigheden. Inwoners kunnen ondertussen helpen door regenwater ruimte te geven en bewust om te gaan met wat er via het riool wordt afgevoerd. Zo heeft iedereen een rol in het goed laten functioneren van het riool. Want een goed werkend riool is iets waar we iedere dag gebruik van maken. En daar zorgen we samen voor, nu én in de toekomst.

Stapel rioolbuizen met daarachter medewerkers Bram en Klaas